İngilizce terim

Kırma çatı

İngilizce terim

Beşik çatı

Gable End: Beşik çatının iki başı, başlardaki kalkan duvarlar

İki parçayı birbirine sıkacağımız zaman iki soru ile karşılaşıyoruz. İkiside " Ne Kadar Sıkmalı " sorusudur.

A- Ne süre ile sıkmalıyız
B- Ne kadar kuvvetle sıkmalıyız

Önce kuvvet işine bakalım:

Diyelimki baş parmağınızla işaret parmağınızın arasına kırtasiyeciden aldığınız UHU yapıştırıcıyı sürdünüz, parmaklarınızı birleştirdiniz. Parmaklarınızı isterseniz var gücünüzle sıkın isterseniz sadece birbirine değdirin yapıştırıcı sonunda kuruyup iki parmağınızı birbirine yapıştıracaktır.

Bunu düşünürseniz iki parçayı birbirine sıkarken, işkenceyi kıracak kadar abanmanızın, presi en son baskı ayarına getirmenizin ne kadar anlamsız olduğunun farkına varabileceksiniz.

Tutkal siz daha çok sıktıkça daha çok veya daha çabuk veya daha iyi tutmaz.

Düzgün iki parçanın yapışacak yüzeyleri düzgün ise bunların yapışması için tatlı bir şekilde sıkılması yeter. Ön şart yapışacak yüzeylerin düzgün, gönyesinde, temiz olmasıdır.

Bundan sonrası tutkalın işidir. Cinsine göre tutma kuvveti, süresi, temizliği, pisliği kendini gösterecektir.

Örneğin;

Cyanoacrylate yapıştırıcılar yani Japon yapıştırıcı diye bildiğimiz yapıştırıcı ailesi iyi bir bağlantı için kuruma süresi 2 saniye ile 4 saat arasında değişir. Bunun ne kuvvetle sıktığınızla hiç bir ilgisi yoktur. Yapıştırıcının markasına, cinsine, ahşabın nem oranına, çevre ısısına ve havadaki rutubet oranına bağlı olarak bu kadar muazzam bir farklılık gösterir. Elinize taşmış bir damlacık 2 saniyede derinizi sökecek kadar yapışırken uğraştığınız parçanın yapışması saatler alabilir.

İş böyle olunca doğru işe doğru tutkal kullanmanın önemi ortaya çıkıyor.

İşte size bazı tutkalların acayip huyları :

PVA yani bildiğiniz beyaz tutkal, mobilya tutkalı: Tutkalına göre 20 - 90 dakika arasında sertleşir, çevre ısısı yükseldikçe süre kısalır. Onun için birde kış tutkalı falan çıktı.

Kontakt tutkal: Oda ısısında 1 -> 5 dakika

Tabancası ile beraber kullanılan tüp sıcakla eriyen tutkal: Mümkün olduğunca çabuk  olarak parçaları birbirine birleştiriniz. Soğur soğumaz tutacaktır. İşkenceye, sıkmaya zamanınız yoktur. Onun için ufak tefek maket işlerinde, tamirde kullanılır. Elinizin altında bulunsun. Tak fişi bitir işi.

Toz üre : Hani suyla veya beyaz tutkal ile karıştırılan. Formaldehyde içeren. Malın cşnsşne ve ısıya bağlı olarak  4 -> 10 saat

Resorsinol: 5 -> 10 saat

Epoxy: 4 dakika -> 48 saat. Cinsine ve çevre ısısına bağlı olarak 

Poliürethan: 45 dakika -> 10 saat. Tutkalın formülüne, parçaların nem oranına, çevre ısı ve rutubetine bağlı olarak. Havanın ve parçaların rutubeti çoğaldıkça süre kısalır. Hızlı işlerde parçaları ıslatıp sonra sıkınız.

Gördüğünüz üzere işkenceleri fazla sıkmanızın bir faydası yok. Parçalarınız yamuk yumuk ise ve tembelliğinizin üstünü örtmek için onları sıkarak düzeltmeye çalışıyorsanız iş ayrı !!

Ahşap yapıya başladığınızda en çok kafa yoran konulardan biri, bina boyunca merteklerin uzantısı olarak gelen saçakların, beşik başında nasıl birleşeceği nasıl oluşacağıdır. Aslına çok basit olmasına rağmen bir kere yapmayınca hep zor olarak görünür.

Beşik çatımızın başındaki en son merteğin üzerine, kullanacağımız ahşabın ölçüsüne göre ( Genellikle 4 x 8 cm ) resimdeki gibi kertmeler yapıyoruz. Aks araları, en çok 60 cm olmak üzere.












Buralara bir önceki mertekten gelip, yanlarda kaç cm saçak çıkması yaptık ise, o kadar dışarı çıkacak atkılar çakacağız. Bu parçaları hazırlıyoruz. Özel bir kesim yok. Sadece boyunu hesaplayıp boylarını kesiyoruz.

Son mertekte açtığımız kertmeye oturtup, arka başını bir önceki merteğe yaslıyoruz. Merteğin arkasından 2 adet 8 cm çivi ile çakıyoruz. Kertmenin içinden aşağıya 2 adet 6 cm çivi ile çakıyoruz. Daha üzerinde yürümüyoruz.












İki başının açısı diğer merteklerin iki başının açısı ile aynı olan bir son merteğimiz ( İng: Barge Rafter ) var ki getirip resimdeki gibi atkıların kafasına 2 şer adet 8 cm lik çivi ile çakıyoruz.

Beşik çatımızın iki yanındaki saçak alın tahtalarını yerine çaktığımızda bu son merteğede çakmış olacağız ve o zaman dandik gözüken bu teknik ile beşik başlarındaki saçakların bir anda ne kadar sağlam hale geldiğini göreceğiz.

Artık üzerinde dolaşabilirsiniz.

Beşik çatımızın çatkısı tamam. Ufak tefek diğer detayları, varsa bacayı, diğer atraksiyonları tamamlayınca üzerini örtmeye hazırız.